31 mart Azərbaycan xalqının tarixində ən faciəli və unudulmaz günlərdən biri kimi xüsusi yer tutur. Bu gün dünya azərbaycanlılarının soyqırımı günü kimi qeyd olunur və xalqımızın yaddaşında dərin iz buraxmış hadisələri əks etdirir. Tarixi yaddaş hər bir millətin öz kimliyini qoruması və gələcək nəsillərə ötürməsi baxımından mühüm əhəmiyyət daşıyır. 1918-ci ilin mart-aprel aylarında baş verən hadisələr zamanı minlərlə azərbaycanlı amansızcasına qətlə yetirilmiş, şəhər və kəndlər dağıdılmışdır.
Xüsusilə Bakı, Şamaxı, Quba və digər bölgələrdə törədilən qırğınlar insanlıq əleyhinə cinayət kimi tarixə düşmüşdür. Günahsız insanların, qadınların və uşaqların belə bu vəhşilikdən xilas ola bilməməsi faciənin miqyasını daha da ağırlaşdırır.
Bu hadisələr yalnız fiziki məhv etmə ilə kifayətlənməmiş, eyni zamanda xalqın mədəni irsinə, dini abidələrinə və yaşayış məntəqələrinə də ciddi ziyan vurulmuşdur. Məscidlər, məktəblər və tarixi binalar dağıdılaraq xalqın yaddaşını silmək məqsədi güdülmüşdür. Lakin bütün bu cəhdlərə baxmayaraq, Azərbaycan xalqı öz tarixi yaddaşını qoruyub saxlaya bilmişdir. Tarixi yaddaşın qorunması xalqın milli birliyini möhkəmləndirir və gələcək nəsillərin daha şüurlu yetişməsinə şərait yaradır.
31 mart hadisələri bizə göstərir ki, tarix unudulmamalıdır və hər bir faciədən dərs çıxarmaq lazımdır. Əgər bu kimi hadisələr yaddaşlardan silinərsə, onların təkrarlanma ehtimalı arta bilər.
Buna görə də bu günün qeyd olunması yalnız keçmişi anmaq deyil, həm də gələcəyə mesaj vermək deməkdir. Gənclər bu hadisələri dərindən öyrənməli, milli kimliklərini və tarixlərini qorumalıdırlar. Tarixi faktların araşdırılması və beynəlxalq ictimaiyyətə çatdırılması da xüsusi əhəmiyyət kəsb edir.
Azərbaycan dövləti bu faciənin dünya miqyasında tanıdılması istiqamətində mühüm addımlar atır. Hər il keçirilən anım tədbirləri şəhidlərin xatirəsinə ehtiramın ifadəsidir. Bu gün həm də xalqımızın birliyini və həmrəyliyini nümayiş etdirən bir gündür. Tarixi yaddaş yalnız keçmişi xatırlamaq deyil, həm də gələcəyi daha güclü qurmaq üçün bir vasitədir. 31 mart faciəsi Azərbaycan xalqının yaddaşında əbədi yaşayacaq və bu kimi hadisələrin bir daha təkrarlanmaması üçün daim xatırlanacaqdır.
Aybəniz Novruzova,
Masallı RİHBA-nın İctimai-siyasi və humanitar məsələlər sektorunun aparıcı məsləhətçisi
