İlham Əliyev-in 2026-cı il 4 may tarixində Avropa Siyasi Birliyi-nin 8-ci Zirvə toplantısında videobağlantı formatında etdiyi çıxış, müasir beynəlxalq münasibətlər sistemində Azərbaycanın rolunu, regional təhlükəsizlik məsələlərini və Avropa ilə əməkdaşlıq perspektivlərini əhatə edən mühüm siyasi məqamlarla zəngin idi. Bu çıxış həm Azərbaycanın xarici siyasət kursunun ardıcıllığını, həm də yeni geosiyasi reallıqlara uyğun çevik yanaşmasını nümayiş etdirdi.
İlk növbədə, çıxışda Azərbaycanın Avropa ilə münasibətlərinin strateji əhəmiyyəti vurğulandı. Prezident İlham Əliyev Azərbaycanın etibarlı tərəfdaş kimi enerji təhlükəsizliyində oynadığı rolu xüsusi qeyd etdi. Xüsusilə enerji resurslarının şaxələndirilməsi və Avropanın enerji təchizatında Azərbaycanın artan əhəmiyyəti diqqət mərkəzində idi. Bu, Avropanın enerji təhlükəsizliyi baxımından Azərbaycanı mühüm aktor kimi təqdim edir və tərəflər arasında qarşılıqlı asılılığı gücləndirir.
Digər mühüm siyasi məqam regional təhlükəsizlik və sabitlik məsələləri ilə bağlı idi. Prezident çıxışında Cənubi Qafqazda davamlı sülhün təmin olunmasının vacibliyini qeyd etdi və Azərbaycanın bu istiqamətdə atdığı addımları önə çəkdi. Münaqişədən sonrakı dövrdə regionda yeni reallıqların formalaşdığı, əməkdaşlıq imkanlarının genişləndiyi bildirildi. Bu yanaşma Azərbaycanın sülh gündəliyinə sadiqliyini və konstruktiv mövqeyini əks etdirir.
Bununla yanaşı, çıxışda nəqliyyat və logistika layihələrinin əhəmiyyəti də xüsusi vurğulandı. Azərbaycan Şərqlə Qərbi birləşdirən mühüm tranzit ölkə kimi təqdim olundu. Orta Dəhliz və digər beynəlxalq nəqliyyat marşrutlarının inkişafı Avropa ilə Asiya arasında iqtisadi əlaqələrin güclənməsinə xidmət edir. Bu isə Azərbaycanın geostrateji mövqeyini daha da möhkəmləndirir.
Prezident İlham Əliyev həmçinin çoxtərəfli əməkdaşlığın vacibliyinə toxundu. Avropa Siyasi Birliyi platformasının dialoq və qarşılıqlı anlaşma üçün əhəmiyyətli mexanizm olduğu qeyd edildi. Bu platforma vasitəsilə ölkələr arasında siyasi dialoqun gücləndirilməsi və ortaq problemlərin həlli üçün əməkdaşlığın genişləndirilməsi mümkün olur.
Çıxışda iqtisadi inkişaf, enerji keçidi və yaşıl enerji məsələləri də diqqət mərkəzində idi. Azərbaycan bərpa olunan enerji sahəsində potensialını artırmaq niyyətini ifadə etdi və Avropa ilə bu sahədə əməkdaşlığın genişləndirilməsinə hazır olduğunu bildirdi. Bu, qlobal iqlim çağırışlarına cavab verən müasir siyasətin tərkib hissəsi kimi çıxış edir.
Prezident İlham Əliyevin bu çıxışı Azərbaycanın beynəlxalq arenada fəal və balanslı siyasət yürüdən dövlət olduğunu bir daha nümayiş etdirdi. Çıxışda səsləndirilən fikirlər ölkənin həm regional liderlik iddialarını, həm də qlobal əməkdaşlığa açıq olduğunu göstərir. Bu nitq Azərbaycanın Avropa ilə münasibətlərinin gələcək inkişaf istiqamətlərini müəyyənləşdirən mühüm siyasi sənəd kimi qiymətləndirilə bilər.
Aybəniz Novruzova,
Masallı RİHBA-nın İctimai-siyasi və humanitar məsələlər sektorunun aparıcı məsləhətçisi
